KIRIKLAR KAÇA AYRILIR? ÇEŞİTLERİ NELERDİR? TEDAVİSİ NASIL OLMALI?

SAĞLIK 17 Eylül 2014

Kırık çeşitleri nelerdir?, kırık nasıl tedavi edilir? Kırıklar nasıl sarılmalı?, Kırık varsa acil müdahele nasıl olmalı?, Kol kırığı nasıl sarılır?, Bacak kırığı nasıl sarılır?, El kırığı nasıl sarılır? Bilek kırığı nasıl sarılır?

ortopedi

Kırıklar, daha çok kazalar sonunda meydana gelir. İskeleti teşkil eden kemiklerden birine, ya da birkaçına, birden bire tesir eden bir kuvvetle, kemik örgüsünde meydana gelen ayrıl­maya kırık denir. Kırıkların oluşunda en önemli rolü tıpta genel olarak travma denilen düşme, çarpma, vurma, sıkışma, ezilme gi­bi sebepler oynar. Bununla beraber kırığın oluşunu kolaylaştıran hazırlayıcı sebeplerin de kü­çümsenmemesi gerekir. Haya­tın değişik çağlarında bulunan insanların kırık tehlikesiyle karşı karşıya kalma ihtimalleri de­ğişiktir. Kırık yapacak dış etkilere maruz kalmak mesleklere göre de de­ğişir. Meselâ, işçiler, köylüler, hamal­lar ve bedenen tehlikeli iş görenlerde kırıklara daha fazla rastlanır.

KAZALAR (3)

Kemikler, her yaşta değişik durum ve yapıdadır. On yaşma kadar esnek­lik fazla olduğundan kırıklar az gö­rülür. Ayrıca çocuk bu yaşlarda de­vamlı korunma içindedir. Yirmi ya­şından sonra kırık nispeti gittikçe artar. Çünkü bu yaşlardan itibaren spor ve çalışma hayatı başlamış olur. 50 yaşından sonra kemikler esnekli­ğini gittikçe kaybettiğinden daha ba­sit sebeplerle kolaylıkla kırıklar meydana gelebilir. Erkekler, yaşayışları ve meslekleri icabı, kadınlardan 4-5 defa daha fazla kırık tehlikesine ma­ruzdur.

KAZALAR (4)

Kırıkları meydana getiren sebepler arasında aşırı adale kasılmalarını da sayabiliriz. Bir iş sırasında şiddetli kasılmalar kırık yapabileceği gibi bi­lek bükme ve benzeri şaka ve oyun­lar sırasında da kırık olabilir. Hatta kahkahalarla gülme sırasında mey­dana gelen kaburga kırıklarına bile rastlanmıştır.

kırıklar (2)

Kırık Çeşitleri Nelerdir?

Kırık teşekkülünde kemiğin yapı­sı çok önemlidir. Bazı kırıklar çok basit sebepler, ya da küçük kuvvet­lerin tesiriyle meydana gelebilir. Bu şekildeki kırıklara hasta kemikler­de rastlanır. Bu gibi hallerde hastalık veya başka sebeplerle zayıflamış olan kemik dokusu kırılmak için âde­ta bahane arar.

kırıklar (1)

Kemiği zayıf düşüren sebeplerin başlıca sebepleri şunlardır: Kemiklerde kirecin azalması, kemik iltihapları, ur­lar, fazla miktarda yapılan X ışınları tedavisi, raşitizm, kemik yumuşama­sı, yaşlılık sertleşmesi, frengi, bazı sinir hastalıkları. Kırıklar ya tam, ya da kemik çat­laması şeklinde olur.

Tam kırıklarda, kemiğin derinliği­ne uzanan bir yarık vardır, kırık uç­ları birbirinden aralanmıştır.

Tam olmayan kırıklarda, kemiğin bütünlüğü korunur, kemiğin ancak bir kısmı aralanır. Bu şekildeki kı­rıklara çatlak adı verilir.

Kırıklar bir de kapalı ve açık ol­mak üzere ikiye ayrılır. Kapalı kı­rıklarda kemiği örten deri sağlam kalır. Bu çeşit kırıklarda mikrop kap­ma tehlikesi olmadığından tedavi uy­gun şartlar içinde yapılır. Açık kı­rıklarda ise, kemikleri örten yumu­şak dokular ve deri yaralandığından kırık bölge dışarıya açılmış olur. Böyle kırıklarda mikrop kaparak il­tihaplanma tehlikesi vardır, bu da tedaviyi oldukça aksatır ve zor du­rumlara sokar.

Kırıkların Tedavisi Nasıl olmalı?

Tedavide en önemli iki nokta, kırığın yerine ge­tirilmesi ve iyi durumda tutulması­dır. Kırığın yerine getirilmesinde röntgenin yardımı çok büyüktür. Röntgen teşhis bakımından da ayrı bir önem taşır. Her ne kadar çeşitli muayene usulleriyle kırığın teşhisi yapılabilirse de röntgen filmi üze­rinde durumu en iyi şekilde görmek mümkün olur. Tedavi sırasında tespit yapılırken ve yapıldıktan sonra ayrıca filmler çekilerek kemiğin nor­mal duruma gelip gelmediği kontrol edilir.

Yerine getirilen kırığın tesbiti alçı sargılarıyla ve atel adı verilen ma­deni, ya da tahtadan yapılmış deği­şik boyutlarda ve şekillerde daya­naklarla mümkün olur. Kırıklar böl­gesi ve alçıya alınacak kısımlar önce pamuklarla sarılır, böylece derinin sert alçı sargılardan ve atellerden ze­delenmesi önlenir. Daha sonra alçıya batırılmış sargılar kat kat sarılarak sertleşmesi beklenir. Normal hale ge­tirilmiş ve kaynaması için en uygun şekil verilmiş olan kemikler tespit sargıları içinde kemiğin ve’ kırığın durumuna göre belirli bir müddet kalır. Basçı kırıklarda cerrahi müdahale  gerekir. Birbiri üzerine kaymış kırık uçlarının çekilmesi, düzeltilme­si için çeşitli ameliyatlar uygulanır. Bunlar arasında:

Civatalama, çivile­me, vidalama, madenî plâklar koy­ma. Kemik dikişi yapma gibi müda­haleler yer alır.

Kırıklar Nasıl İyileşir?

Organizma kırık yerdeki madde kaybını, muayyen bir zaman içinde doldurmaya çalışır. Kırık olur ol­maz kemik zarı yırtılır, etraftaki yu­muşak dokularda harabiyet husule gelir, bu bölgede kan toplanmasıyla bir sıvı birikir. Toplanan kanın pıh­tılaşması sonucunda, kırıktan bir­kaç saat sonra, kırık yerinde iğ şek­linde bir yumak meydana gelir. Za­manla bu kısımda hücreler pıhtının yerini alır, genç ve yeni bir doku vü­cuda getirirler. Bu doku kırık uçla­rını bir köprü ile birbirine birleş­tirir. Bu olaya kal teşekkülü denir. Kırıktan 2-3 hafta sonra kalsiyumun yerleşmesiyle bu genç doku sertleşir ve kemik dokusu halini alır.

kırık (5)

Tam sertleşme oluncaya kadar geçen şifa süresi kemiğin büyüklüğüne ve kemik uçlarının durumuna göre çok değişir. Bu müddet yaklaşık olarak, parmak kemiklerinde 2, kabur­ga kemiklerinde 3, köprücük kemi­ğinde 3, ön kol kemiklerinde 5-8, alt bacak kemiklerinde 7-8, uyluk kemiğinde 10, uyluk başında 12 hafta ka­dardır.

Yorumlar

Henüz hiç yorum yapılmamış.

Sorry, comments for this entry are closed at this time.