Kapat

SOBA VE KÖMÜR ZEHİRLENMESİ NEDEN MEYDANA GELİR?

Anasayfa GENEL SOBA VE KÖMÜR ZEHİRLENMESİ NEDEN MEYDANA GELİR?

Bilmeyerek veya ihmal yüzünden, ya da intihar olaylarında kömür çarpması, özellikle mangal ve mal­tızı çok kullanan yerlerde sık rastlanan bir zehirlenmedir. İyi yanmayan, yeteri kadar oksijen (hava) ile karışmayan kömür, maden kömürü, odun ve benzeri yakıtların yaptığı zehir­lemelerde baş etken, karbon monoksit (kimyaca CO) tir.

kömür zehirlenmesi (1)

Renksiz, ko­kusuz, tatsız, havadan daha hafif olan bu gaz, ekonomik sanılan ”iyi yanmaz” sobalarda, çabuk geçmesin diye ”yeni yakılmış iken odaya alın­mış” mangal ve maltızlarda kapalı yerin havasında yüzde bine kadar çıkarsa, bir iki saatte odadakileri çarpar; ve gecikilirse öldürür.

Kö­mür çarpması, yani karbon monoksit zehirlenmesi pek yavaş ve belli etmeden olduğu için, hatta uyku ha­li getirdiği için kolayca farkedilmez ve şahsı ölüme götürür. Bu özelliği, ruhen güçsüz insanların kolay ve söz­de rahat bir intihar için kömür ze­hirlenmesini tercih etmelerinin se­bebidir.

Kömür Çarpması (Zehirlenmesi) Neden Olur?

Kömür çarpması, iyi yanmamış kö­mürün çıkardığı karbon monoksit al­yuvarlardaki hemoglobine yapışıp ondan kolay ayrılmayan karboksihemoglobin bileşimi yapmasındandır.

Normal olarak oksijenle birleşerek kolay ayrılabilen bir madde olan oksihemoglobin yapması gereken he­moglobin, CO ile birleşirse artık ok­sijen alamaz ve işe yaramaz hale gel­diğinden zehirleme dediğimiz olay ortaya çıkar.

kömür zehirlenmesi (2)

Kömür çarpmasından kurtulan insanlarda kanın düzelmemesi ve ze­hirlenmenin bir döneminde pek ileri bir belirti olan baş ağrısının kolay kaybolmaması hep bu bozulmaz kim* yasal bileşimdendir.

Kömür Çarptığını ve Kömür Zehirlenmesini Nasıl Anlarız?

Karbon monoksit zehirlenmeleri­nin sözünü ettiğimiz şiddetli baş ağ­rısı ile beraber, kulak uğultusu, çın­lamalar, görme bulanıklığı, bulantı­lar, kusmaları da önemli belirtileri­dir. Zamanında yetişilemezse hasta­nın yüzü morarır, solunum çabukla­şır ve bozulur, nabız düzenini kay­beder. Komaya giren insan birkaç saat bile yaşayamaz.

kömür zehirlenmesi (3)

Kurtarılan hastalarda da kandaki bozukluk dışında, kömür çarpması­nın şiddetine göre kalpte, böbrekte, karaciğerde sinir sistemi merkez ve çevresinde, ciltte, akciğerlerde selim veya ağır zehirlenme artıkları kalır.

Kömür çarpması az az ve uzun sü­re iyi yanmamış yakıtlardan gelirse Kronik zehirlenme olur ve uyku­suzluk, baş ağrısı, kansızlık, güçsüz­lük, sersemlik uzun sürer.

kömür zehirlenmesi (4)

Teşhiste spektroskopla yapılan muayene bizi aydınlatır.

Kömür Zehirlenmesinde Tedavi Nasıl Olmalı?

Tedavide, hastayı, bo­ğulmuş, nefessizlikten hastalanmış bir insan olarak ele alacağız:

1 — Hastayı hemen bulunduğu yer­den çıkarıp, soluğunu zorlaştırabilen her şeyini çözeceğiz (yaka, kravat, kemer);

2 — Şimdi pratikte pek çok kullanılan basit aletlerle başarılı bir şekilde yapılan suni teneffüsü, alet yoksa aletsiz olarak, bilinen usuller­le ve dakikada 17-18 hesabiyle yaptı­racağız. Hastayı arka üstü yatırarak, veya yüzükoyun uzatarak yaptırılan solunum hareketlerinden yorulmaz­sak, mesut sonuç alabiliriz;

3 — İlâç­larla kalp kuvvetini artırmayı, tenef­füs hareketini kolaylaştırmayı öngörmelidir (Coramine, cardlazol, huile camphrö, lobeline enjeksiyonları gi­bi);

4 — Hastaneye götürüp oksijen vermek, hasta komada ise en az 2,5-3 litre, gerekirse komadan çıkıncaya kadar kan vermelidir. Bu sayede kö­mür çarpmasına ağrıyan hastanın kurtulma şansı fazlalaşmış olur.

Suni teneffüsü erken kesmek, can­lı hastayı öldü sanmak büyük gaf­let olabilir. Kömür çarpanların te­davisinden bıkmamak gerekir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Editörün Seçtikleri